Gia công Inox những điều cần lưu ý (update 2024)

Gia công inox luôn là một chủ đề rất được anh em cơ khí quan tâm khi thường tiêu thụ nhiều dao cụ cũng như năng suất chưa đạt như mong muốn. Dưới đây là những thông tin cần thiết cần nắm được để tối ưu quá trình gia công.

Nội dung bài viết:

Đặc điểm của Inox

Stainless steel, inox hay còn gọi là thép không gỉ là một loại hợp kim có khả năng chống rỉ sét khi để ở môi trường ngoài. Inox được tao bởi thép kết hợp với một số chất như Crom ( lớn hơn 12% Crom), Molypdenum, Nickel…
Hàm lượng Crom ở bề mặt kết hợp với Oxi tạo 1 lớp oxit Cr2O3 chính là lớp bảo vệ giúp inox không bị gỉ.

Các loại inox và ứng dụng

Nhóm Ferritic

Hàm lượng Cr 10.5% – 20%, có độ dẻo tốt, chống mòn, chống mỏi do nhiệt và chống nứt do ứng suất. Series phổ biến của nhóm thép này là 400, ví dụ SUS400 với 17% Cr

Loại thép này thường được ứng dụng trong ngành sản xuất linh kiện ô tô, xe máy, ngành dầu mỏ, lò nung…

Nhóm Austenitic

Nhóm inox phổ biến với hàm lượng crom cao, được bổ sung thêm nickel, manganese, nitrogen, và carbon ( nhóm inox AISI 200 và 300). Nhóm này thường được ứng dụng trong ngành thực phẩm, kết cấu trong ngành ô tô hoặc hàng không, y tế..
Mác inox rất phổ biến trong nhóm này là SUS304 (khoảng 18% Cr và 8 % Nickel)
Dưới đây là bảng mô tả về các series inox trong nhóm Austenitic.

Bộ lọc trong khí thải của ô tô có vỏ ngoài làm bằng nhóm inox austnitic

Nhóm Martensitic

hàm lượng crom 12-15% , ~ 1% Molypdenum. Ví dụ SUS410 với 12% Cr , hay SUS416, 420F…
Loại inox này có khả năng đúc cao, chịu va đập tốt vì vậ thường được ứng dụng tạo các bộ phận sản xuất từ công nghệ đúc như: cánh quạt, turbine, đồ dùng nhà bếp, ống nước….

Nhóm duplex

Crom lên tới 22-25 % ; Molypdenum ~ 5% và hàm lượng rất nhỏ Nickel. Với đặc tính chống gỉ tốt và chịu va đập tốt, nhóm duplex thường được ứng dụng trong môi trường liên quan tới hóa chất, dầu, môi trường như nước biển…
Bảng một số loại inox chia theo nhóm:

Thành phần hóa học của các nhóm inox

Dụng cụ cắt dùng cho gia công inox

Đặc điểm khi gia công inox

Sau lát cắt đầu tiên, nhiệt sinh ra khiến cho vật liệu inox biến cứng, dẫn đến những lát cắt sau lưỡi dao phải làm việc trên vật liệu có độ cứng cao hơn và lực cắt lớn hơn.
Khả năng dẫn nhiệt của inox là kém hơn so với thép carbon thông thường, vì vậy nhiệt trong quá trình gia công không được truyền nhiều qua vật liệu, khiến dao chịu lượng nhiệt rất lớn
Vật liệu inox cũng có khả năng hấp thu lực tốt, vì vậy khiến lực cắt để tạo ra phoi inox lớn hơn với thép thường.
Inox có xu hướng bám dính vào lưới cắt khi gia công, khiến lưỡi giao bị lẹo
Bẻ phoi đối với vật liệu inox là khá khó khăn

Lưu ý khi chọn dao gia công inox

Kết cấu bẻ phoi, lưỡi cắt sắc
Chọn loại carbide và lớp phủ chịu được nhiệt độ cao, va đập cao đồng thời có hệ số ma sát thấp
Gá kẹp dao ngắn nhất có thể để đảm bảo độ cứng vững
Để giảm nhiệt độ cao khi gia công và hỗ trợ bẻ phoi tốt cho inox thì dầu tưới nguội cũng hết sức quan trọng, hàm lượng dầu nên cao hơn khi gia công thép hoặc nhôm.

Chế độ cắt gọt với vật liệu inox.

Có rất nhiều yếu tố ảnh hướng tới việc đưa ra chế độ cắt gọt cho vật liệu inox. Thông thường có thể thử Vc 60m/min sau đó theo dõi tiếng kêu khi gia công, tình trạng phoi để có thể đưa ra phương án tăng hay giảm.
Đồng thời mỗi nhà sản xuất dao, với công nghệ khác nhau sẽ đưa ra những gợi ý về chế độ cắt gọt khác nhau.

Kết luận

Có nhiều loại inox với những ứng dụng khác nhau trong cuộc sống. Để có thể tối ưu khi gia công với vật liệu inox thì việc hiểu rõ bản chất của từng nhóm inox cũng là điều hết sức quan trọng. Những yếu tố liên quan tới công cụ như dao phay, dao tiện cần có sự lựa chọn phù hợp, kết hợp nhiều yếu tố để gia công nhanh, đạt độ bền.